Aνάμεσα στις Ακαρνανικές κορυφές στο χωριό του Παλιού Βάρνακα

 

Μια ακόμη κρυμμένη ομορφιά της Αιωτολοακαρνίας είναι το πέτρινο χωριό του  Παλιού Βάρνακα (εδώ άλλες εκδρομές καταρράκτης Σεπετού, Φράγμα Αρχαίας Αλυζίας, Τρύγος στην Περατιά, Χιονισμένα βουνά Αιτ/νιας, Ανάβαση στα Ακαρνανικά Όρη, Παλιός νερόμυλος Μυρτιάς, Πανσέληνος στα Ακαρνανικά Όρη). Εγκαταλελειμμένο εδώ και χρόνια αλλά η γοητεία του παραμένει ακλόνητη. Μάλιστα είμαι η πρώτη επαγγελματίας φωτογράφος που φωτογράφισε τον Παλιό Βάρνακα και αυτό έδωσε στην εκδρομή μας αέρα εξερεύνησης και περιπέτειας.

Διασχίσαμε το σημερινό χωριό του Βάρνακα, μια κοινότητα 350 κάτοικων, και στην συνέχεια  μέσα από μια μοναδική διαδρομή  τόσο από πλευρας φυσικου περιβάλλοντος (διπλά στο ποτάμι με τα πανέμορφα πλατάνια) όσο  και από αρχαιολογικά μνημεία (Αρχαίο Φράγμα Αλυζιας, Βυζαντινό κάστρο του Βαρνακα)  φτάσαμε στον παλιό Βάρνακα. Ανάμεσα στις κορυφές των Ακαρνανικών ορέων, τα απόκρημνα βράχια και το παρθένο Ξηρομερίτικο τοπίο βρίσκεις διάσπαρτα τα πέτρινα σπίτια του χωριού. Με την ιδιαίτερη αρχιτεκτονική τους τα σπίτια είναι ένα με τα χρώματα του τοπίου. Όσο και να περπατάς  ανακαλύπτεις όλο και περισσότερες οικίες ενώ η θέα προς τα νησιά του Ιονίου είναι επιβλητική.

Λίγα λογια για την ιστορία του χωριού, που είναι μεγάλη, όπως μας ενημέρωσε ο Πολιτιστικός Περιβαλλοντικός Σύλλογος Βάρνακα: "Κατά τη διάρκεια της Τουρκοκρατίας ο Βάρνακας υπήρξε έδρα του αρματολικιού του Ξηρομέρου, χάρις την εθνική δράση της οικογένειας Βαρνακιώτη και όχι μόνο (πάρα πολλοί αγωνιστές της επανάστασης του 1821 είχαν την καταγωγή τους από το Βαρνακα).  Το 1806 τα χωριά περιήλθαν στην εξουσία του Αλή Πασά ο οποίος κατεδίωξε τον Γ. Βαρνακιώτη, το 1810 τον αποκατέστησε στο αξίωμα του καπετάνιου της περιοχής φοβούμενος πιθανή εξέγερση. Στις 10 Μάη ο Γ. Βαρνακιώτης κήρυξε την έναρξη της επανάστασης στο Ξηρόμερο και εξέδωσε την πρώτη επαναστατική προκήρυξη της Δυτικής Ελλάδας.

Το χωριό αποτέλεσε σημαντική κωμόπολη (κεφαλοχώρι) για τη γύρω περιοχή, τα πλούσια αρχαιολογικά ευρήματα και τα ερείπια του παλαιού Βάρνακα μαρτυρούν αυτόν του το ρόλο.Αξιόλογης αρχαιολογικής σκοπιάς αποτελεί και ο Ιερός ναός του Αγίου Αθανασίου που εντάσσεται στο 16ο αιώνα μ.Χ. Σήμερα ο παλαιός ναός έχει ανοικοδομηθεί.Υπήρχαν ακόμη 3-4 σημαντικοί ναοί που δυστυχώς δεν έχουν διασωθεί.Επίσης στο κέντρο του  ερειπωμένου χωριού υπάρχει ακόμη η βρύση με το εξαιρετικής ποιότητας νερό ου πηγάζει από τα γύρω βουνά. Από το 1920 οι κάτοικοι αρχίσαν σιγά σιγά να εγκαταλείπουν το χωριο και την δεκαετία του 1950 αυτό εγκαταλείφθηκε πλήρως".

Έχουμε ακόμη πολλά να ανακαλύψουμε σε αυτό το νομό!

 

Η Ανδρομάχη Βρακατσέλη εξερευνά τον κόσμο μέσω της τέχνης και προσφέρει φωτογραφικές υπηρεσίες κάθε είδους (εκδηλώσεις κα). . Είναι υποψήφια διδάκτωρ στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου. Eκπαιδευτική συνεργάτης στον ήχο, την εικόνα και τα νέα μέσα στο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, στο Ευγενίδειο Ίδρυμα, κα. Έργα της έχουν παρουσιαστεί στην Ελλάδα και το εξωτερικό (Λονδίνο, Μπουένος Αίρες κα)  www.andromachi.com Facebook

 

 

Γνωρίζοντας το Ξηρόμερο: Μοναστηράκι, στα αιωνόβια πλατάνια, τις νεροτριβές και σ’ έναν από τους ψηλότερους καταρράκτες στην Ελλάδα

Κείμενο - Φωτογραφίες: Ανδρομάχη Βρακατσέλη

Στη σκιά των Ακαρνανικών Ορέων βρίσκεται το χωριό Μοναστηράκι, μισή ώρα από τη Λευκάδα. Σε ένα τοπίο με απαράμιλλη φυσική ομορφιά, τρεχούμενα νερά και αιωνόβια πλατάνια συναντά κανείς ακόμη τους ηλικιωμένους με τις αγκλίτσες τους να πίνουν καφέ στα παραδοσιακά του καφενεία. Βρισκόμαστε στην καρδιά του Ξηρομέρου και όλα αυτά παραπέμπουν σε άλλη εποχή.

 

Ο ποταμός Κεφαλόβρυσος διασχίζει το χωριό και μπορεί κανείς να τον απολαύσει στο γεφυράκι στη κεντρική πλατεία του χωριού, περπατώντας στα λιθόστρωτα ή επισκέπτοντας τις νεροτριβές. Εκεί υπάρχουν επιχειρήσεις που αναλαμβάνουν το πλύσιμο ρούχων στο ποτάμι με το παραδοσιακό και φυσικό τρόπο χωρίς απορρυπαντικό χρησιμοποιώντας την ορμή του νερού.

O Κεφαλόβρυσος στο Μοναστηράκι

Ο ποταμός δημιουργεί τρεις ιαματικές πηγές, της Χελώνας, της Νεράιδας και της Κορπής. Η τελευταία απέχει 3 χιλιόμετρα από το χωριό και γύρω της υπάρχει ομώνυμος οικισμός για όσους κάποτε την επισκέπτονταν για υδροθεραπεία. Στην περιοχή παράγεται το νερό Κορπή.

 

Όμως ο Κεφαλόβρυσος κρύβει και άλλα μυστικά. Δημιουργεί ένα από τα πιο επιβλητικά  φυσικά τοπία της Ελλάδας τον πανύψηλο  και άγνωστο καταρράκτη του Σεπετού. Η πρόσβαση πάρα πολύ δύσκολη καθότι το μέρος είναι παρθένο και γεμάτο πυκνή βλάστηση (περισσότερες πληροφορίες για τον καταρράκτη εδώ). Πίσω από τον καταρράκτη υπάρχει το σπήλαιο της  Νεραϊδοσπηλιάς.

 

Ένα από τα πιο σημαντικά βυζαντινά μνημεία της Ακαρνανίας βρίσκεται 2 χιλιόμετρα  νότια του χωριού, ο ναός της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος (Παντοκράτορας) που πιθανότατα χτίστηκε πάνω σε άλλο ναό. Την περίοδο αυτή ερευνάται αν υπήρξε εκεί η Μονή του Σωτήρος των Σφετών με μαρτυρίες που τρέχουν πίσω στα 1229 πΧ. Το χωριό πιθανότατα πήρε το όνομά του από το ναό αυτό και γιορτάζει στις 18 Αυγούστου με το παλαιό ημερολόγιο.  Σε ένα τριήμερο πανηγύρι πλήθος κόσμου γεμίζει το Μοναστηράκι.

 

Η περιοχή φημίζεται για τα γευστικό κρέας και τα τυροκομικά. Αναζητείστε και το παραδοσιακό γλυκό κουριμάς. Τα παραδοσιακά ψητοπωλεία και οι ταβέρνες γεμίζουν κόσμο ακόμη και το χειμώνα. Ενώ πριν τη γιορτή του Πάσχα οι ντόπιοι κρατούν ζωντανό το έθιμο της τρομπέτας φτιάχνοντας το όργανο από φλούδα ιτιάς.

Στο βαθύ ίσκιο των πλατανιών και το κελάρυσμα του ποταμού το Μοναστηράκι ενδείκνυται για αυθεντικές αναζητήσεις.

Η Ανδρομάχη Βρακατσέλη προσφέρει φωτογραφικές υπηρεσίες κάθε είδους (εκδηλώσεις κα). Φωτογραφίζει τις αυθεντικές στιγμές σε εναλλακτικά τοπία και τις αιχμαλωτίζει για εσας και τους ανθρώπους που αγαπάτε.

www.andromachi.com Facebook

 

Γνωρίζοντας το Ξηρόμερο: Πάλαιρος, η απρόσμενη πλευρά του Ιονίου

Μόλις 30 λεπτά από την πόλη της Λευκάδας, βρίσκεται η Πάλαιρος, γνωστή και ως Ζαβέρδα. Πρόκειται για μια πολύ καλά οργανωμένη τουριστικά κωμόπολη, με μοναδικό φυσικό τοπίο και πολύπλευρο χαρακτήρα.

Ενδείκνυται για όσους επιθυμούν ξέγνοιαστες, εναλλακτικές και οικογενειακές διακοπές αλλά είναι ιδανική και για όσους επιζητούν έναν πιο έντονο παλμό στις διακοπές τους καθώς η νυχτερινή ζωή της Παλαίρου μπορεί να χαρακτηριστεί αρκετά ενδιαφέρουσα.

Η Πάλαιρος φιλοξενεί  πλήθος ιστιοπλοϊκών τόσο στο γραφικό της λιμανάκι  όσο και στη σύγχρονη μαρίνα της. Στα πλακόστρωτα και πολυσύχναστα στενά της  υπάρχουν  όμορφα σπίτια με το επιβλητικό αρχοντικό του Ράγκου να ξεχωρίζει. Φημολογείται μάλιστα πως εν έτει 1963 ο Αριστοτέλης Ωνάσης ήθελε να αγοράσει νησάκι δίπλα στην παραθαλάσσια αυτή κωμόπολη.

Ξεκινώντας από την Πάλαιρο, στην παράκτια ακτή του χωριού Πογωνιά συναντά κανείς μια απρόσμενη πλευρά του Ιονίου. Ήπιο κλίμα, κρυστάλλινα και καθαρά νερά με τυρκουάζ χρώμα. Το μέγιστο των χιλιομέτρων είναι δώδεκα, αλλά η οδική πρόσβαση σε αυτές είναι αρκετά δύσκολη γιατί  σε κάποια σημεία υπάρχει χωματόδρομος ή τσιμέντο. Αυτό όμως είναι που κάνει και το Ξηρόμερο ξεχωριστό: είναι ένας παρθένος τόπος.

Η απέραντη αμμώδης παραλία Ποταμάκι έχει θέα στα Ακαρνανικά βουνά και στα νησάκια του Ιονίου και αρκετοί είναι αυτοί που κάνουν οργανωμένο κάμπινγκ στην περιοχή. Η παραλία του Αη Γιάννη με το ομώνυμο εκκλησάκι  μυρίζει νησί. Είναι ένας ειδυλλιακός κολπίσκος με διαυγή νερά και βότσαλο. Το Βαρκό είναι ένας γραφικός όρμος με καταγάλανα νερά που το καλοκαίρι κατακλύζεται από ιστιοπλοϊκά. Μετά το Βαρκό, στις Ακαρνανικές ακτές  ένα ιδιαίτερο τοπίο δημιουργείται από τους μικρούς κολπίσκους. Τέλος  η παραλία Βαθυαβάλι, είναι  η ωραιότερη παραλία του νομού Αιτωλοακαρνανίας· Τυρκουάζ νερά, βότσαλο και ομορφιά που εκπλήσσει. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε πως χρόνια τώρα αποτελεί το κρυφό μυστικό των ιστιοπλόων.

Για αυτούς που αγαπούν τις εναλλακτικές δραστηριότητες η Πάλαιρος είναι ιδανική για καταδύσεις και προσφέρεται τόσο για τους αρχάριους όσο και για τους προχωρημένους. Ενδεικτικά καταδυτικά σημεία είναι ο Κόλπος Αγίας Παρασκευής, τα Αδελφονήσια και ο Άγιος Νικόλαος.

Σχεδόν 7 χιλιόμετρα εκτός πόλης, στα επιβλητικά Ακαρνανικά όρη βρίσκεται η Ιερά Μονή του Αγίου Δημητρίου με την εκπληκτική θέα στο Ιόνιο. Αξίζει κανείς να την επισκεφτεί στην εορτή του Αγίου στις 26 Οκτωβρίου, όπου οι ντόπιοι κάνουν μια ιδιαίτερη γιορτή με άλογα. Ενώ 12 χιλιόμετρα απέχει ο αρχαιολογικός χώρος της Παλαίρου, σε απόκεντρο βουνό στη θέση Κεχροπούλα. Εκεί συναντά κανείς μια ιδιαίτερη οχύρωση, τοξωτές πύλες, συλημένους τάφους και αρχαία αγορά.

Η Πάλαιρος έχει μια νησιώτικη ατμόσφαιρα και αποτελεί πόλο έλξης τουριστών που αναζητούν διακοπές ακριβώς δίπλα στη θάλασσα.

 

Η Ανδρομάχη Βρακατσέλη προσφέρει φωτογραφικές υπηρεσίες κάθε είδους (εκδηλώσεις κα). Φωτογραφίζει τις αυθεντικές στιγμές σε εναλλακτικά τοπία και τις αιχμαλωτίζει για εσας και τους ανθρώπους που αγαπάτε.

www.andromachi.com Facebook

Φωτογραφίζοντας τις κρυφιές γωνιές της Ελλάδας μέρος 1ο

Η φωτογραφία του παλιού νερόμυλου τραβήχτηκε στο χωριό Μυρτιά, δίπλα στη μεγαλύτερη φυσική λίμνη της Ελλάδας, την Τριχωνίδα. Η λίμη βρίσκεται στο νομό Αιτωλοακρανίας και το χωριό είναι γνωστό επίσης για τα λουτρά του που θεραπεύουν κυρίως ρευματικές παθήσεις. Λατρεύω την περιοχή αυτή κυρίως το Φθινόπωρο και την Άνοιξη!

Hike photography στο νοτιότερο δάσος οξυάς στην Ευρώπη

Πόσοι γνωρίζουν αλήθεια την ύπαρξη της Γραμμένης Οξυάς;Πολλοί λίγοι λίγοι υποθέτω.. Είναι λοιπόν μια οροσειρά που εκτείνεται μεταξύ των περιοχών της Φθιώτιδας, της Αιτωλοακαρνανίας και της Φωκίδας. Το Σάββατο 7 Νοεμβρίου μια ομάδα περίπου 50 ατόμων (από τους Combo Ride Bicycle Adventures) αρχίσαμε την πεζοπορία και την ορεινή ποδηλασία από το χωριό Γαρδίκι και καταλήξαμε στα Κοκκάλια και τον Άγιο Νικόλαο Ευρυτανίας την επόμενη μέρα.

Επέλεξα την πεζοπορία και  έχοντας συνηθίσει να περπατάω με τον βαρύ φωτογραφικό εξοπλισμό στην πλάτη σας δείχνω κάποιες φωτογραφίες από το μαγευτικό αυτό μέρος!

Το βουνό πήρε το όνομά του από το δέντρο της οξειάς που μεγαλώνει εδώ και είναι το νοτιότερο δάσος οξειάς της Ευρώπης. Τα 1923 μέτρα κάνουν τη Σαράνταινα την υψηλότερη κορυφή που εκτίθεται στα βόρεια ρεύματα που κατεβαίνουν από το Βελούχι.

Το Σάββατο ακολουθήσαμε το δασικό δρόμο (17χλμ)  για να φτάσουμε στο καταφύγιο όπου και διανυκτερεύσαμε (1740 μέτρα). Διανυκτερεύσαμε μέσα στα αστέρια με θέα τα Βαρδούσια όρη και την επόμενη μέρα μετά από 18 χιλιόμετρα πεζοπορίας φτάσαμε στην περιοχή Κοκκάλια. Εκεί υπήρχε μνημείο για τη νίκη των Αιτωλών απέναντι στους Γαλάτες το 279 πΧ! Διασχίσαμε βασικά την περιοχή της Γραμμένης Οξυάς και φυσικά περάσαμε πανέμορφα!

 

Όταν ο χρόνος ακυρώνεται ή αλλιώς μια βουτιά στην παραλία του Αη Γιάννη...

.. Στη Λευκάδα. Όπου και τραβήχτηκαν οι φωτογραφίες στο παρακάτω  link

Έκει όπου ακούς τα βότσαλα να αναμιγνύονται με την ακροθαλασσιά. Ύστερα πιο βαθιά που κολυμπάς μέσα στη σιωπή σε εκείνο το γνώριμο γαλάζιο και τη γραμμωμένη άμμο. Κι ανεβαίνοντας στην επιφάνεια ακολουθείς τις πλάγιες χαραμάδες που κάνει ο ήλιος μέσα στο νερό. Όχι, δεν είναι ρομαντισμός να περιγράφεις αυτό που βλέπεις.

Και κάπως έτσι σταματά ο χρόνος. Και δε σε νοιάζει ούτε το μέλλον ούτε το παρελθόν. Είσαι απλά εκεί. Που; Στο παρόν. Στον εαυτό σου.

Είναι κάποια συναισθήματα που δεν γίνεται να τα περιγράψεις. Είτε γιατί δυσκολεύεσαι, είτε γιατί δεν ξέρεις..

Φυσάει μαϊστρος στον Αη Γιάννη. Και κάπως έτσι τελικά, όπως είχε πει ο  Nick Cave "τα μέρη σε διαλέγουν".

Hike photography στα Ακαρνανικά Όρη

"Στέκεται σαν Μπουμστος" έλεγε η γιαγιά μου η Ανδρομάχη από το Μύτικα Αιτωλοακαρνανίας- αναφερόμενη στο βουνό Μπούμιστος, τη δεύτερη ψηλότερη κορφή των Ακαρνανικών ορέων. Τη φράση αυτή τη χρησιμοποιούν οι κάτοικοι της Λευκάδας και των γύρω περιοχών όταν βρίσκεται κάτι "καμαρωτο" και ογκωδες ως εμπόδιο μπροστά τους. Και με αυτό στο μυαλό μου ειχα παντα την απορία να δω απο κοντα αυτο το βουνο..

Έτσι, λοιπόν οργανώθηκε η ανάβαση στον Μπούμιστο, (1577μ), τη δεύτερη ψηλότερη κορυφή των Ακαρνανικών Ορέων, από τον Ορειβατικό Σύλλογο Πρέβεζας στις 19 Απριλίου 2015. Τα Ακαρνανικά Όρη βρίσκονται στο Ξηρόμερο, στα δυτικά του Νομού Αιτωλοακαρνανίας με υψηλότερο σημείο την Υψηλή Κορυφή” (1.589 μ.).

Διαβάζοντας για τα Ακαρνανικά όρη θεωρούνται "εξαιρετικό δείγμα ορεινού φυσικου και πολιτισμικού τοπίου της Μεσογείου" γιατί υπάρχει η "συνέχεια της παραδοσικής κτηνοτροφίας.. που ασκείται κυρίως με αρχαίες φυλές ντόπιων μικρόσωμων ζώων". Είδαμε και μια ξύλινη στάνη στο δρόμο προς την κορυφή που το αποδεικνύει αυτό.

Επίσης έχουν εξαιρετική βιοποικιλότητα και "φιλοξενεί είδη παγκοσμίως απειλόμενα με εξαφανιση όπως οι Βασιλαετοί και εδώ αναπαράγεται ο σημαντικότερος πληθυσμός Ορνιων της Νοτιοδυτικής Βαλκανικής ..Για τον λόγο αυτό άλλωστε έχουν ενταχτεί στο παγκόσμιο δίκτυο των Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά (ΙΒΑ-Important Bird Areas)"

Ξεκινώντας από το χωριό Κομπωτή, ανηφορίσαμαμε με την ομάδα, στο άγριο αυτό βουνό γεμάτο κοφτερές πέτρες, ασβεστόλιοθους, βράχια και απόκρημνους γκρεμούς. Ομολογώ οτι ενώ έχω ανέβει στα Ιμαλάια δυσκολεύτηκα πάρα πολύ σε αυτήν την ανάβαση!

Η κάθοδος χαρτογραφήθηκε για πρώτη φορά και ήταν ανάμεσα σε ένα εντυπωσιακό δάσος Κεφαλληνιακής Ελάτης (Abies cephalonica). Το τοπίο παρθένο, και το χώμα τόσο απάτητο που ήταν πολύ εύκολο να γλιστρήσεις- για αυτό και σε κάποιο σημείο χρησιμοποιήθηκαν σκοινια.

Η θέα από την κορυφή ήταν κάτι παραπάνω από εξαιρετική, το νησάκι Κάλαμος δέσποζε μπροστά μας. Είδαμε τη Λευκάδα, τον Αβρακικό κόλπο και την οροσειρά της Πίνδου.

Η Ανδρομάχη Βρακατσέλη εξερευνά τον κόσμο μέσω του ήχου και της φωτογραφίας. Είναι υποψήφια διδάκτωρ στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου. Eκπαιδευτική συνεργάτης στον ήχο, την εικόνα και τα νέα μέσα στο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, στο Πολιτιστικό Ίδρυμα του Ομίλου Πειραιώς  κα.  www.andromachi.com

 

 

Κάνε μας like στο Facebook!

The journey to surf a mysterious U.K. wave

This 35 minute film “Hunt for Hipmasama”  by Oli Adams shows a  journey to find and surf an amazing wave seen only before in a photograph. This image haunted him, and sparked an eight-year odyssey, chasing a dream.

The film won the Best British Surf Film award at the London Surf Film Festival and also was selected to feature in the Kendal Mountain Festival. Hit the link below to watch the film. Pictures are taken from here

 

Autumn is all about exploration and adventure

Photos don't really do justice to the absolute beauty that lies at Agios Varvaros area in Aitoloakarnania, Greece. It seems that this place has epic vibes! It is not only the colors of Aleuras river that I was trekking along the other day, but also the beautiful waterfalls that this river hides. Following these natural routes you can find a thermal spring near the  tomb of the Orthodox Saint Varvaros. It is said that this hot spring is good for stomach problems. We have more to explore in this place!

 

Take a hike photography: There is something about Lefkada

Lefkada island in Greece is a nature photographer’s paradise! From extraordinary beaches to waterfalls, from narrow valleys to rugged seaside cliffs, Lefkada has it all. I spent a day in the “Germanika”area hiking and photographing and were pleased by the variety of scenes.

On the 12th October the mountaineering association of Preveza organized a hike on ‘Skoula’ or ‘ Mega Vouno’ mountain on the southside of Lefkada. The “Germanika area” in this mountain is named after the Germans that built their observatories there during World War II to watch the warships going to the Adriatic Sea (“Germanika”means German in Greek). There is a lot to photograph in the southern mountains of Lefkada. It is a pleasure to have so many fantastic nature subjects so close at hand. Have I ever mentioned how much I love Lefkada?

 

 

Autumn escapes

All the colors are changing during autumn time. The photo was taken in the  lake Voulkaria  in the north-western part of Aitoloakarnania prefecture and southwards of the entrance to the Amvrakikos Gulf, Greece. This is an important site for breeding and passage waterbirds and is protected by the Ramsar Convention on wetlands along the Amvrakikos Gulf.

According to Greek Travel Pages this lake is probably the remnant of a lagoon covering the valey of Paleros during the Homeric period. This lagoon is referred to as having been a saver for the Queen of Egypt Kleopatra, as a result of its shallowness. After Kleopatra’s defeat by the Romans in the naval battle of Aktion in the year 31 A.D. and chased by her enemies, she managed to cross with ease in her light-built ships via the shallow canal of Paleros, while the heavily armed Roman ships were obstructed by the bed of the canal. The name of the canal, the "Mole of Kleopatra" has been kept as a memory ot the Queen’s crossing.